
हेटौंडा। अहिले मौसम परिवर्तन भए सँगै बिरामी संख्या बढ्दो क्रमा छ। यसबेला सबैलाइ रुघाखोकी, ज्वरो ,टाउको दुख्ने , घाटि दुख्ने समस्याहरु हरकोहि लाइ भइरहेको छ। केही दिनयता चलेको सुख्खा हावा र गर्मी बढ्दै गएपछि सहरी क्षेत्र तथा ग्रामीण बस्तीमा रुघा, खोकी, ज्वरो, श्वासप्रश्वासका बिरामी बढेको हो। सबै जसो मानिसहरु बिरामीले ग्रसित छन। अस्पतालमा दैनिक बिरामीको चाप पनि बढेका छन। यसबेलाको बिरामीलाइ मौसमी बिरामी भनिन्छ। त्यसैगरी अहिलको रुघाखोकी, ज्वरो यस्ता खाल्का छन कि लामो समय सम्म पनि निको नहुने र औसधिले पनि छिटो ठिक नहुने खाल्का छन्।
त्यसैगरी यदी रोग प्रतिरोधात्मक क्षमता कम भएको बिरामी छ भने उनीहरुलाई सामान्य रुघाखोकीले पनि निमोनियाको रुप लिन सक्छ। वृद्दवृद्वा, दीर्घरोगि, दमका बिरामीहरु, सुगरका बिरामी, कडा खालको औषधि खाईरहेको बिरामीहरु अथवा कुनै क्यान्सर, किड्नीका बिरामी, गर्भवती र बालबालिकाहरुलाई मौसमी रुघाखोकीको जोखिमको सम्भावना उच्च हुन्छ। यो समुहका बिरामीहरुलाई रुघा लग्यो भने अस्पताल नै भर्ना गर्नु पर्ने या मृत्यु नै हुने सम्मको जोखिम हुन्छ। उनिहरुलाइ त्यसबेला विशेष ख्याल राख्नु पर्ने हुन्छ। त्यसैगरी रुघाखोकीलाइ निको पार्ने केही यस्ता घरेलु औषधिहरू छन् जसको प्रयोगेले रुघाखोकीबाट बच्न मददत गर्दछ । यस्ता छन् घरेलु औषधिय गुणहरु मध्य एक छन रूदिलो ।
हाम्रो गाउँघरमा पाइने रुदिलोलाई पानीमा पकाएर हरेक दिन यसको सुप खान सके रुघाखोकी र चिसोबाट निम्तिने जस्तो सुकै श्वास प्रश्वास सम्बन्धी समस्या समाधान हुन्छ । तर तपाईलाई प्रेसर लो छ भने यसको काडा सेवन गर्नुहुदैँन । तर रुदिलो उमालेर बाफ लिन सक्नुहुने छ । विहार र सुत्ने बेला यसो गर्नुभयो भने तपाईको रुघा चट्टै निको हुन्छ ।
रूघाको उपचारमा प्रयोग गर्न सकिने अन्य यस्ता आयुर्वेदिक औषधिय विधिहरु पनि छन् ।
१. हरेक दिन बिहानै खाली पेटमा ३ ग्राम जति बेसार, रूदिलोको पात र खस्रो चिनी राखेर चिया जस्तै गरि खाएमा सुख्खा खोकी र रुघा निको हुन्छ ।
२. तुलसीको पात, रूदिलोको पात, क्यामुनाको पात समभाग मिलाउने र पकाउने स्वादको लागि थोरै चिनि राखेर पिउनाले राम्रो फाइदा गर्दछ । या रुघाखोकीबाट बच्न तुलसीको ४ ५ वटा पातलाई नियमित महमा मिसाएर खाएमा पनि रूघाखोकी निको हुन्छ ।
३.ज्वानो, वेसार, अदुवा मिसाएर पानीमा पकाएर हरेक दिन बिहान बेलुका आधा गिलास खाने गरेमा पनि रुघाखोकी निको हुन्छ ।

